Reakcje strąceniowe i iloczyn rozpuszczalności

Ten materiał ćwiczy reakcje strąceniowe i iloczyn rozpuszczalności — część działu o reakcjach w roztworach wodnych, w której chemia rozszerzona łączy zapis równań jonowych z obliczeniami opartymi na stałej równowagi.

Pierwszy blok dotyczy samego strącania. Przewidujesz, czy po zmieszaniu dwóch roztworów wytrąci się osad, korzystając z ogólnych prawidłowości rozpuszczalności: chlorki, siarczany(VI), węglany, wodorotlenki, sole sodu, potasu i amonu, azotany(V). Zapisujesz reakcje strącania w formie cząsteczkowej, jonowej pełnej i jonowej skróconej, a strącanie wykorzystujesz do wykrywania jonów chlorkowych i siarczanowych(VI) — z uwzględnieniem tego, dlaczego próbę na siarczany wykonuje się w środowisku kwasowym.

Drugi blok to iloczyn rozpuszczalności Ks. Zapisujesz jego wyrażenie dla soli i wodorotlenków różnych typów (AB, AB₂, A₂B, AB₃), wyprowadzasz zależność między Ks a rozpuszczalnością molową s i liczysz w obie strony: Ks z rozpuszczalności oraz rozpuszczalność i stężenia jonów z Ks. Ćwiczysz pułapkę, która często pojawia się w zadaniach: rozpuszczalności soli różnych typów nie wolno porównywać, patrząc tylko na wartości Ks — trzeba obliczyć s.

Trzeci blok to warunek wytrącenia osadu. Obliczasz stężenia jonów po zmieszaniu roztworów (z uwzględnieniem rozcieńczenia), liczysz iloczyn stężeń podniesionych do odpowiednich potęg i porównujesz go z Ks. Rozważasz też, jak dodatek soli o wspólnym jonie wpływa na rozpuszczalność osadu.

Materiał oferuje cztery formy pracy. Quiz zawiera zadania obliczeniowe i pojęciowe z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi. Fiszki utrwalają wyrażenia na Ks i zależności Ks–s. Egzamin ustny w formie rozmowy z egzaminatorem sprawdza, czy umiesz uzasadnić tok obliczeń i wniosek o wytrąceniu osadu. Praca pisemna do wydruku zawiera zadania otwarte z pełnymi obliczeniami i projekt prostego doświadczenia.

Wszystkie wartości Ks i masy molowe potrzebne do obliczeń są podane w treści zadań. Zadania są oryginalnymi ćwiczeniami do samodzielnej nauki; stosujemy przecinek dziesiętny i zapis potęg dziesięciu. Zanim zaczniesz liczyć, zawsze zapisz równanie rozpuszczania osadu — to z niego odczytasz, ile jonów każdego rodzaju powstaje z jednej cząstki soli i jak zbudować wyrażenie na Ks.

• Przewidujesz, czy po zmieszaniu roztworów wytrąci się osad, i zapisujesz równanie w formie jonowej skróconej.
• Zapisujesz wyrażenie na iloczyn rozpuszczalności dla soli różnych typów.
• Obliczasz Ks z rozpuszczalności molowej i rozpuszczalność molową z Ks.
• Porównujesz rozpuszczalność soli różnych typów na podstawie obliczonej rozpuszczalności, a nie samego Ks.
• Sprawdzasz warunek wytrącenia osadu po zmieszaniu roztworów o podanych stężeniach.

Materiał ćwiczeniowy przygotowany przez Zestly.