II wojna światowa w Europie i na świecie (1939–1945)

Ten materiał pokazuje II wojnę światową w skali Europy i świata — od jesieni 1939 r., gdy po kampanii wrześniowej oba totalitarne mocarstwa kontynuowały agresję, do kapitulacji Japonii we wrześniu 1945 r. Kampanię wrześniową, okupację ziem polskich i Powstanie Warszawskie omawiają osobne materiały w tej kategorii; tutaj ćwiczysz chronologię i sens całego konfliktu.

Pierwszy blok to etapy agresji: wojna zimowa z Finlandią i aneksja państw bałtyckich przez ZSRS, zajęcie Danii i Norwegii, klęska Francji i powstanie państwa Vichy, bitwa o Anglię z udziałem polskich lotników, wojna na Bałkanach i w Afryce Północnej. Poznajesz też różnice w polityce okupacyjnej Niemiec na zachodzie i na wschodzie Europy.

Drugi blok to rozszerzenie wojny w 1941 r.: atak Niemiec na ZSRS i atak Japonii na Pearl Harbor, po którym wojna stała się w pełni światowa. Zakres rozszerzony obejmuje współpracę państw Osi i przebieg działań na Dalekim Wschodzie.

Trzeci blok to przełomy: Midway, El Alamein, Stalingrad i łuk kurski, a potem desant we Włoszech, lądowanie w Normandii, ofensywy na wschodzie, kapitulacja Niemiec 8 maja 1945 r. oraz kapitulacja Japonii po atakach atomowych na Hiroszimę i Nagasaki. Wyjaśniasz przyczyny klęski państw Osi: przewagę gospodarczą i ludnościową aliantów, wojnę na kilku frontach, błędy strategiczne.

Czwarty blok to Wielka Koalicja: Karta Atlantycka, pomoc w ramach Lend-Lease i konferencje Wielkiej Trójki w Teheranie, Jałcie i Poczdamie. Na krótkich fragmentach ustaleń w opracowaniu własnym rozpoznajesz, która konferencja o czym zdecydowała, i oceniasz skutki tych decyzji dla Polski: granicę na linii Curzona, granicę na Odrze i Nysie Łużyckiej oraz los rządu na uchodźstwie.

Zadania łączą chronologię, pojęcia, związki przyczynowo-skutkowe i pracę z krótkimi tekstami źródłowymi w opracowaniu własnym, wpisanymi w treść pytania.

Materiał oferuje cztery formy pracy. Quiz sprawdza wiedzę i wnioskowanie ze źródeł, z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi. Fiszki utrwalają daty, bitwy i konferencje. Egzamin ustny to rozmowa z egzaminatorem, w której uzasadniasz znaczenie przełomowych wydarzeń. Praca pisemna do wydruku zawiera zadania otwarte wymagające pełnej, uzasadnionej odpowiedzi, w tym oceny decyzji Wielkiej Trójki.

Wszystkie zadania są oryginalne i przygotowane do samodzielnej nauki; każde zawiera komplet informacji potrzebnych do odpowiedzi.

  • Charakteryzujesz etapy agresji i aneksji obu totalitarnych mocarstw.
  • Sytuujesz w czasie i przestrzeni najważniejsze wydarzenia II wojny światowej, polityczne i militarne, także na Dalekim Wschodzie.
  • Charakteryzujesz politykę okupacyjną Niemiec w Europie Zachodniej i Wschodniej.
  • Wyjaśniasz przyczyny klęski państw Osi.
  • Omawiasz narodziny Wielkiej Koalicji oraz ustalenia konferencji w Teheranie, Jałcie i Poczdamie.

Materiał ćwiczeniowy przygotowany przez Zestly. Fragmenty źródeł podano w opracowaniu własnym.

Przykładowe pytanie

Jaki był skutek wojny zimowej, którą ZSRS prowadził z Finlandią w latach 1939–1940?

Zobacz odpowiedź

Finlandia zachowała niepodległość, ale musiała odstąpić ZSRS część terytorium, m.in. Karelii, a ZSRS wykluczono z Ligi Narodów

Atak ZSRS na Finlandię (listopad 1939) spotkał się z zaciekłym oporem. Pokój moskiewski (marzec 1940) zmusił Finlandię do ustąpień terytorialnych, ale państwo przetrwało. Za agresję Liga Narodów wykluczyła ZSRS w grudniu 1939 r.

← Historia

↑ Matura