Holokaust: niemiecka polityka eksterminacji i postawy wobec Zagłady

Ten materiał dotyczy najtragiczniejszego rozdziału II wojny światowej: zaplanowanego przez Niemcy hitlerowskie wymordowania Żydów europejskich, a także ludobójstwa Romów i innych grup uznanych przez nazistów za „niegodne życia”. Większość ofiar Zagłady zginęła na okupowanych ziemiach polskich, gdzie Niemcy zbudowali obozy zagłady.

Pierwszy blok to ideologiczne podstawy eksterminacji. Wyjaśniasz, czym był rasizm i antysemityzm rasowy, jakie były ich religijne, kulturowe i polityczne korzenie i jak naziści łączyli je z hasłami naukowości i postępu.

Drugi blok to etapy Zagłady: dyskryminacja (ustawy norymberskie), stygmatyzacja i przemoc (noc kryształowa), izolacja w gettach i wreszcie zagłada — rozstrzeliwania przez Einsatzgruppen na wschodzie, konferencja w Wannsee i obozy zagłady w Chełmnie nad Nerem, Bełżcu, Sobiborze, Treblince i Auschwitz-Birkenau. Na krótkich opisach w opracowaniu własnym rozpoznajesz wydarzenia i porządkujesz je chronologicznie.

Trzeci blok to położenie ludności żydowskiej i jej opór, przede wszystkim powstanie w getcie warszawskim w 1943 r. pod dowództwem Mordechaja Anielewicza.

Czwarty blok to postawy wobec Holokaustu: społeczeństwa polskiego, w którym za pomoc Żydom w Generalnym Gubernatorstwie groziła kara śmierci, i społeczności międzynarodowej. Poznajesz Sprawiedliwych na przykładach wskazanych w podstawie programowej — Ireny Sendlerowej, Antoniny i Jana Żabińskich oraz rodziny Ulmów — oraz Radę Pomocy Żydom „Żegota”. Zakres rozszerzony obejmuje działania rządu Rzeczypospolitej na uchodźstwie: misję Jana Karskiego i notę Raczyńskiego z 1942 r., wzywającą aliantów do reakcji.

Zadania łączą chronologię, pojęcia, związki przyczynowo-skutkowe i pracę z krótkimi tekstami źródłowymi w opracowaniu własnym, wpisanymi w treść pytania.

Materiał oferuje cztery formy pracy. Quiz sprawdza wiedzę i wnioskowanie ze źródeł, z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi. Fiszki utrwalają pojęcia, daty i postaci. Egzamin ustny to rzeczowa rozmowa z egzaminatorem, w której wyjaśniasz mechanizmy Zagłady i oceniasz postawy wobec niej. Praca pisemna do wydruku zawiera zadania otwarte wymagające pełnej, uzasadnionej odpowiedzi, w tym analizy etapów eksterminacji.

Wszystkie zadania są oryginalne i przygotowane do samodzielnej nauki; każde zawiera komplet informacji potrzebnych do odpowiedzi.

• Przedstawiasz ideologiczne podstawy eksterminacji Żydów oraz innych grup etnicznych i społecznych przez Niemcy hitlerowskie.
• Charakteryzujesz etapy eksterminacji Żydów: dyskryminację, stygmatyzację, izolację i zagładę.
• Opisujesz położenie ludności żydowskiej oraz formy oporu na przykładzie powstania w getcie warszawskim.
• Charakteryzujesz postawy społeczeństwa polskiego i społeczności międzynarodowej wobec Holokaustu, z uwzględnieniem Sprawiedliwych.
• Przedstawiasz działania rządu Rzeczypospolitej Polskiej wobec tragedii Zagłady.

Materiał ćwiczeniowy przygotowany przez Zestly. Fragmenty źródeł podano w opracowaniu własnym.